นับวันไข่ตก ยิ่งนับยิ่งเครียด วิธีทำให้ท้อง แบบไม่ทำลายความโรแมนติก
สำหรับหลายคู่ที่กำลังวางแผนมีลูก…บ่อยแค่ไหนที่คุณรู้สึกว่าเสียงแจ้งเตือนคำว่า "วันไข่ตก" บนหน้าจอมือถือ มีอิทธิพลและอำนาจเหนืออารมณ์รักตามธรรมชาติไปแล้ว แทนที่จะรู้สึกตื่นเต้นหรือโรแมนติก หลายคู่กลับรู้สึกเหมือนได้รับมอบหมายงานชิ้นใหญ่ ต้องรีบจัดตารางชีวิต ต้องพยายามบิวด์อารมณ์ให้ตรงเวลา และต้องทำให้สำเร็จภายในไม่กี่วันที่กำหนด ความรู้สึกแบบนี้ไม่ใช่เรื่องแปลก และเกิดขึ้นกับคู่รักจำนวนมากที่กำลังอยู่ในช่วงวางแผนมีลูกหรือวางแผนครอบครัว
เมื่อเวลาผ่านไปหลายเดือนหรือผ่านความผิดหวังมาหลายรอบโดยที่ยังไม่ประสบความสำเร็จ สิ่งที่เคยเป็นความใกล้ชิดตามธรรมชาติอาจกลายเป็นภารกิจที่มีเดดไลน์ และนำไปสู่คำถามที่หลายคู่ไม่ได้พูดออกมาตรง ๆ ว่า ตอนนี้เรามีเซ็กส์กันเพราะรักกัน หรือเพราะต้องทำภารกิจให้เสร็จกันแน่ ซึ่งความกดดันเหล่านี้มักกลายเป็นสาเหตุที่ทำให้คู่รักอาจต้องประสบกับภาวะมีลูกยากโดยไม่รู้ตัว
ทำไมการนับวันไข่ตก ถึงเปลี่ยนเซ็กส์ให้กลายเป็นงาน?
ในทางการแพทย์ ช่วงไข่ตกของฝ่ายหญิงในแต่ละรอบเดือนมีเวลาจำกัด (ประมาณ 24–48 ชั่วโมง) คู่รักที่อยากมีลูกจึงพยายามตั้งตารางเวลาให้ตรงกับวันไข่ตกมากที่สุด และค้นหาวิธีทำให้ท้อง หรือศึกษาเทคนิคต่าง ๆ ทั้งจากอินเทอร์เน็ต จากคนรอบข้างมาเสริม แต่เมื่อบวกกับตารางงาน ความเหนื่อยล้า และความคาดหวังที่เพิ่มขึ้น เซ็กส์ที่เคยเป็นธรรมชาติจึงเริ่มผูกติดอยู่กับผลลัพธ์ เมื่อสมองรับรู้ว่ากิจกรรมนี้มีความคาดหวังสูง ความรู้สึกผ่อนคลายและอารมณ์ทางเพศตามธรรมชาติก็จะลดลง ซึ่งเกิดขึ้นได้กับทั้งชายและหญิงที่มีภาวะเครียดสะสม
วงจรความเครียดที่ทำให้โอกาสตั้งครรภ์ห่างออกไป
สิ่งที่น่ากลัวคือ ความเครียดสะสมจากการพยายามมีลูกไม่ได้ส่งผลแค่ต่อสภาพจิตใจเท่านั้น แต่ยังส่งผลต่อร่างกายโดยตรงด้วย เมื่อระดับฮอร์โมนความเครียดหรือฮอร์โมนคอร์ติซอล (Cortisol) สูงขึ้นต่อเนื่อง อาจไปรบกวนการทำงานของระบบสืบพันธุ์ ทำให้รอบไข่ตกแปรปรวน หรือในฝ่ายชายอาจส่งผลต่อคุณภาพอสุจิ กลายเป็นวงจรซ้ำซากที่ยิ่งเครียด ยิ่งกดดัน โอกาสการตั้งครรภ์ก็ยิ่งห่างออกไป และเมื่อไม่สำเร็จ ความเครียดก็ยิ่งเพิ่มขึ้นไปอีก
สำหรับหลายคู่ที่เฝ้ารอและพยายามมานานโดยยังไม่มีข่าวดี อาจเริ่มรู้สึกว่าความล้มเหลวซ้ำ ๆ ไม่ได้กระทบแค่ความหวังเรื่องการมีลูก แต่ยังกระทบความรู้สึกที่มีต่อกันและกัน บางคู่เริ่มหลีกเลี่ยงที่จะพูดถึงเรื่องนี้ และบางคู่อาจกลายเป็นมีปากเสียงกันบ่อยขึ้นโดยไม่รู้ตัวว่าต้นตอมาจากความอึดอัดและกดดันเรื่องการมีลูกยาก
เมื่อ "เซ็กส์เพื่อมีลูก" เข้ามาแทนที่ "เซ็กส์เพื่อความรัก"
เมื่อความสัมพันธ์ทางกายถูกจำกัดอยู่แค่ในช่วงที่คาดว่าจะมีการไข่ตก รูปแบบความใกล้ชิดอื่นๆ ที่เคยมี เช่น การกอด การจับมือ การพูดคุยเรื่องไร้สาระยามดึก หรือแม้แต่การมีเซ็กส์แบบไม่มีเป้าหมายอะไรเลย ก็ค่อย ๆ หายไปด้วย เพราะพลังงานและความสนใจทั้งหมดถูกทุ่มไปที่เป้าหมายเพียงอย่างเดียว ซึ่งก็คือการตั้งครรภ์
เมื่อเวลาผ่านไป ความสัมพันธ์ที่เคยเต็มไปด้วยความโรแมนติกอาจกลายเป็นเหมือนการทำงานร่วมกันในโปรเจกต์หนึ่งที่มีกำหนดเวลา มีความคาดหวัง และมีความผิดหวังเมื่อผลลัพธ์ไม่เป็นไปตามแผน ทั้งที่จริงๆ แล้วทั้งสองคนยังรักกันเหมือนเดิม เพียงแต่ไม่มีพื้นที่ให้ความรักได้แสดงออกในรูปแบบอื่น นอกจากการพยายามมีลูก
ทวงคืนความสุขในชีวิตคู่ ทำได้จริงแม้กำลังพยายามมีลูก
การแยก "เซ็กส์เพื่อมีลูก" ออกจาก "เซ็กส์เพื่อความรัก" อย่างมีสติ เป็นจุดเริ่มต้นในการวางแผนครอบครัวที่หลายคู่ทำได้จริงและเห็นผลชัดเจน โดยสามารถเริ่มทวงคืนความสุขของชีวิตคู่ได้ด้วยวิธีง่าย ๆ
1. สร้างเซ็กส์แบบไร้เป้าหมาย
ลองตั้งเป้าว่าจะมีช่วงเวลาใกล้ชิดกันในแบบที่ไม่ต้องคำนวณวันไข่ตก ไม่ต้องมีเป้าหมายเรื่องวิธีทำให้ท้องใดๆ อาจเป็นเพียงการกอดกันก่อนนอน การออกเดทเล็กๆ หรือการพูดคุยเรื่องอื่นที่ไม่ใช่เรื่องมีลูกเลยสักวัน เพื่อให้ทั้งคู่ได้กลับมาเป็นคนรักอีกครั้ง ไม่ใช่แค่ทีมที่กำลังทำภารกิจ
2. พูดคุยกันอย่างเปิดใจ
หลายครั้งความเครียดสะสมอาจเกิดจากการที่ไม่รู้ว่าอีกฝ่ายรู้สึกอย่างไร การบอกตรงๆ ว่า "ช่วงนี้เราเครียดเรื่องนี้มากเลย" หรือ "เราอยากให้เซ็กส์ของเรากลับมาเป็นเรื่องสนุกเหมือนเดิม" อาจเป็นจุดเริ่มต้นที่ทำให้ทั้งคู่รู้สึกเป็นทีมเดียวกันมากขึ้น ไม่ใช่แค่สองคนที่กำลังพยายามไปสู่เป้าหมายเดียวกันแบบโดดเดี่ยว
เทคโนโลยีอาจเป็นทางออกให้ชีวิตคู่กลับมาเบาสบายอีกครั้ง
สำหรับคู่รักที่พยายามมานานแล้วแต่ยังไม่ประสบความสำเร็จ การเข้ารับการตรวจสุขภาพคู่รักเพื่อหาสาเหตุของภาวะมีลูกยากอย่างละเอียด จะช่วยคลายความกดดันได้มากกว่าที่คิด เพราะเมื่อรู้ต้นตอของปัญหาแล้ว จะไม่ต้องแบกรับความกังวลแบบไม่มีคำตอบอีกต่อไป
1. ตรวจความพร้อมเบื้องต้น:
หากคุณเพิ่งเริ่มต้นและอยากรู้ความพร้อมของร่างกาย การเลือกตรวจสุขภาพคู่รักด้วย Couple Check-up จะช่วยวิเคราะห์สุขภาพเจริญพันธุ์ของทั้งคู่ได้อย่างละเอียด ทำให้รู้ว่าร่างกายพร้อมสำหรับการมีลูกมากน้อยแค่ไหน โดยไม่ต้องมานั่งเดาให้เครียดในทุกเดือน
2. เทคโนโลยีช่วยการเจริญพันธุ์:
หากพบว่ามีข้อจำกัดทางการแพทย์ ปัจจุบันมีเทคโนโลยีช่วยการเจริญพันธุ์เข้ามาช่วยแบ่งเบาภาระและเพิ่มโอกาสความสำเร็จได้อย่างตรงจุด ไม่ว่าจะเป็น
- การฉีดอสุจิเข้าสู่โพรงมดลูก (IUI): เหมาะสำหรับคู่รักที่เพิ่งเริ่มต้นรักษา หรือฝ่ายชายมีปัญหาเรื่องคุณภาพอสุจิเพียงเล็กน้อย
- เด็กหลอดแก้วหรืออิ๊กซี่ (IVF/ICSI): การคัดเลือกไข่และอสุจิที่สมบูรณ์มาปฏิสนธิภายนอกร่างกาย แล้วคัดเลือกตัวอ่อนที่เจริญเติบโตได้ดีกลับเข้าสู่โพรงมดลูก
- การตรวจคัดกรองโครโมโซมตัวอ่อน (PGTseq-A): เทคโนโลยีการตรวจวิเคราะห์ความผิดปกติทางโครโมโซมของตัวอ่อน ซึ่งช่วยประเมินความสมบูรณ์ของตัวอ่อนก่อนการย้ายกลับเข้าสู่โพรงมดลูก ช่วยลดความเสี่ยงจากการตั้งครรภ์ที่ไม่สมบูรณ์ เพิ่มอัตราการฝังตัวสำเร็จ และช่วยให้คู่รักวางแผนการมีลูกได้อย่างมั่นใจยิ่งขึ้น
สิ่งเหล่านี้คือเครื่องมือทางการแพทย์ที่เข้ามาช่วยรับหน้าที่ดูแลเรื่องขั้นตอน เทคนิค และการวางแผนเวลาแทนคุณ
ไม่ว่าคุณและคนรักจะอยู่ในจุดไหนของการวางแผนมีลูก สิ่งสำคัญที่สุดที่อยากให้ยึดไว้เสมอคือ "ความสัมพันธ์ของคนสองคนสำคัญไม่น้อยไปกว่าเป้าหมายเรื่องลูก" การเว้นพื้นที่ให้กันและกัน ได้ผ่อนคลายและกลับมาเป็นคนรักกันอีกครั้ง คือกุญแจสำคัญที่จะช่วยให้ชีวิตคู่เดินหน้าต่อได้อย่างมีความสุข และหากวันไหนที่ความพยายามเริ่มสร้างความเหนื่อยล้า จนรู้สึกว่าการแบกรับตารางเวลาและความกังวลไว้เพียงสองคนเริ่มหนักเกินไป…
การก้าวเข้ามาพูดคุยหรือปรึกษาทีมแพทย์ผู้ชำนาญการ และนักวิทยาศาสตร์เพาะเลี้ยงตัวอ่อนที่ SAFE Fertility Clinic อาจเป็นอีกหนึ่งทางเลือกที่ช่วยปลดล็อกความเครียดนั้น ให้หน้าที่ในการวางแผนทางการแพทย์ การประเมินช่วงเวลาที่เหมาะสม หรือการเลือกใช้เทคโนโลยีช่วยการเจริญพันธุ์เป็นเรื่องของทีมแพทย์ เพื่อให้คุณและคนที่คุณรักได้กลับมาโฟกัสกับการดูแลหัวใจของกันและกัน และจับมือเดินทางครั้งนี้ไปด้วยความสบายใจ
บทความโดย: พญ. เพียงไพลิน วรดิถี (คุณหมอแตงโม)
สูตินรีแพทย์ชำนาญการด้านมีบุตรยาก SAFE Fertility Group สาขาเกษรอัมรินทร์
เลขที่ใบอนุญาตประกอบวิชาชีพเวชกรรม: 46855
Reference:
- Rooney KL, Domar AD. : The relationship between stress and infertility.
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC6016043/
- Sexual dysfunctions in male patients with infertility: recommendations from the Fifth
International Consultation for Sexual Medicine
- Timing of sex for pregnancy
- ISSM (International Society for Sexual Medicine) : How Infertility May Impact Couples' Sexual Health and Satisfaction
- Naître Journal : Let's Talk About Sex and Fertility